Czy kolejna przebudowa przed Zodiakiem to zrównoważony absurd
Europa chce być pierwszym kontynentem neutralnym dla klimatu. W tym celu jakiś czas temu ogłoszono plan Zielonego Ładu, a Nowy europejski Bauhaus jest kolejnym punktem tego planu.
W materiałach stworzonych na poziomie Unii Europejskiej, Nowy europejski Bauhaus jest inicjatywą intedyscyplinarną, łączącą w sobie działania kreatywne, promowanie ekologii, design, edukację społeczną. Słowami Ursuli Von der Leyen, przewodniczącej Komisji Europejskiej: Nowy Bauhaus ma być sposobem na to, aby Europejski Zielony Ład dotarł do umysłów i domów obywateli.
Jak należy rozumieć tak daleko idące deklaracje? I czym jest Bauhaus? Otóż w ślad za Wikipedią, określenie Bauhaus używane bywa potocznie jako nazwa kierunku architektonicznego jako jednego z prądów w obrębie niemieckiego modernizmu, przy czym sporne jest, czy można mówić o szkole Bauhausu (Bauhaus-Schule) jako dającym się jednoznacznie określić jednolitym zjawisku. Bauhaus w swej istocie promował ideę standaryzacji ze względu na możliwości technologiczne przemysłu budowlanego a także starał się łączyć technikę budowlaną ze sztuką.
Odwoływanie się do tradycji Bauhausu, czyli tworzenia przestrzeni społecznej w duchu funkcjonalności, integralności sztuk, prostoty i zrównoważonego rozwoju z pewnością daje nadzieję na wyłonienie ciekawych projektów, a także na stworzenie przestrzeni do rozwoju nowych kierunków inspirowanych Bauhausem w czasie, w którym postmodernizm odejdzie w przeszłość.
Jak się ma zatem Nowy europejski Bauhaus do Zielonego Ładu i co ma z nim wspólnego? Skoro Zielony Ład ma za zadanie transformację europejskiej gospodarki, w tym budownictwa, w kierunku neutralności klimatycznej, to konieczne jest zadbanie o takie projektowanie przestrzeni i budynków, które maksymalizują szanse na osiągnięcie tak ambitnych celów do roku 2050. Przy tym niezbędne są nowe działania i finansowanie, aby zrównoważony rozwój miał swój styl i zapewniał włączenie społeczne. Te działania to przede wszystkim przyspieszenie transformacji różnych sektorów gospodarki, takich jak budownictwo i przemysł włókienniczy, aby zapewnić wszystkim obywatelom dostęp do towarów, które opierają się na obiegu zamkniętym i są mniej emisyjne. Czyli wykonane są z materiałów recyklingowych lub nadają się do takiego recyklingu. Są naturalne, bądź w dużym stopniu neutralne dla środowiska. Powodują mniejsze zanieczyszczenia w procesie ich produkcji, eksploatacji, a także po ich zużyciu.
Nowy europejski Bauhaus ma za zadanie wnieść kulturowy i kreatywny wymiar do Europejskiego Zielonego Ładu, aby pokazać wymierny i pozytywny wpływ zrównoważonych innowacji na nasze życie codzienne.
Na finansowanie projektów w ramach Nowego europejskiego Bauhausu, tylko w latach 2021-2022, przeznaczono już 85 mln euro z różnych programów UE. Nowy europejski Bauhaus zostanie także włączony do wielu programów UE jako element kontekstu lub jeden z priorytetów, bez wcześniej określonego budżetu.
Finansowanie będzie pochodzić z różnych programów UE, takich jak program w zakresie badań i innowacji „Horyzont Europa” (zwłaszcza misje „Horyzont Europa”), program LIFE na rzecz środowiska i klimatu oraz Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego. Nowy europejski Bauhaus miał być również uwzględniony w strategiach rozwoju państw członkowskich, jak również w krajowych planach odbudowy. Dziś widzimy zatem, jak ważne są unijne fundusze, aby w ogóle można było mówić o skutecznych działaniach w kierunku zeroemisyjności do roku 2050 w naszym kraju.
Anna Kornecka wiceminister rozwoju, pracy i technologii (2020-2021)
